पकिण्णककण्ड
कुलसीलगुणोपेतो , सब्बधम्मपरायणो।
पवीणो पेसनाज्झक्खो, धम्मज्झक्खो विधीयते॥
वेदवेदङ्गतत्वञ्ञो, जप्पहोमपरायणो।
आसीवादवचोयुत्तो, एस राजपुरोहितो॥
कप्पो ब्याकरणं जोति – सत्थं सिक्खा निरुत्ति च।
छन्दोविचिति चेतानि, वेदङ्गानि वदन्ति छ॥
सकिं वुत्तगहितत्तो, लहुहत्थो जितक्खरो।
सब्बसत्थसमालोकी, पकट्ठो नाम लेखको॥
समत्तनीतिसत्थञ्ञो , वाहने पूरितस्समो।
सूरवीरगुणोपेतो, सेनाझक्खो विधीयते॥
सुधी वाक्यपटु, पञ्ञो, परचित्तोपलक्खणो।
धीरो यथात्थवादी च, एस दूतो विधीयते॥
पुत्तनत्तगुणोपेतो, सत्थञ्ञो रसपाचको।
सूरो च कथिनो चेव, सूपकारो स वुच्चते॥
इङ्गिताकारतत्तञ्ञो, बलवापियदस्सनो।
अप्पमादी सदा दक्खो, पतीहारो स उच्चते॥
इत्थिमिस्से कुतो सीलं, मंसभक्खे कुतो दया।
सुरापाने कुतो सच्चं, महालोभे कुतो लज्जा।
महातन्दे कुतो सिप्पं, महाकोधे कुतो धनं॥
सुरायोगो वेलालो च, समज्जचरणङ्गतो।
खिड्डा धुत्तो पापमित्तो, अलसो भोगनासका॥
जीवन्तापि मता पञ्च, ब्यासेन परिकित्तिता।
दुक्खितो ब्याधिति मूळ्हो, इणवा निच्चसेवको॥
निद्दालुको पमादो च, सुखितो रोगवालसो।
कामुको कम्मारामो च, सत्तेते सत्थवज्जिता॥
गोणाहि सब्बगिहीनं, पोसका भोगदायको।
तस्मा हि मातापितूव, मानये सक्करेय्य च॥
यथा माता पिता भाता, अञ्ञेवापि च ञातका।
गावो नो परमा मित्ता, यासु जायन्ति ओसधा॥
अन्नदा बलदा चेता, वण्णदा सुखदा तथा।
एतमत्थवसं ञत्वा, नासु गावो हनिंसु ते॥
ये च खादन्ति गोमंसं, मातुमंसंव खादरे।
मतेसु तेसु गिज्झानं, ददे सोते च वाहये॥
द्विगुणो थीनमाहारो, बुद्धिचापि चतुग्गुणो।
छग्गुणो होति वायामो, कामोत्वट्ठगुणो भवे॥
न लोके सोभते मूळ्हो, केवलत्तपसंसको।
अपि सम्पिहिते कूपे, कतविज्जो पकासते॥
कोसज्जं भयतो दिस्वा, वीरियारम्भञ्च खेमतो।
आरद्धवीरिया होथ, एसा बुद्धानुसासनी॥
विवादं भयतो दिस्वा, अविवादञ्च खेमतो।
समग्गा सखिला होथ, एसा बुद्धानुसासनी॥
पमादं भयतो दिस्वा, अप्पमादञ्च खेमतो।
भावेथट्ठङ्गिकं मग्गं, एसा बुद्धानुसासनी॥
गरहा च पसंसा च, अनिच्चा तावकालिका।
अप्पकाचेकदेसाव, न ता इक्खेय्य पण्डितो।
धम्माधम्मंव इक्खेय्य, अत्थानत्थं हिताहितं॥