३२. आरक्खदायकवग्गो
१. आरक्खदायकत्थेरअपदानं
‘‘धम्मदस्सिस्स मुनिनो, वति कारापिता मया।
आरक्खो च मया दिन्नो, द्विपदिन्दस्स तादिनो॥
‘‘अट्ठारसे कप्पसते, यं कम्ममकरिं तदा।
तेन कम्मविसेसेन, पत्तो मे आसवक्खयो॥
‘‘पटिसम्भिदा चतस्सो, विमोक्खापि च अट्ठिमे।
छळभिञ्ञा सच्छिकता, कतं बुद्धस्स सासनं’’॥
इत्थं सुदं आयस्मा आरक्खदायको थेरो इमा गाथायो अभासित्थाति।
आरक्खदायकत्थेरस्सापदानं पठमं।
२. भोजनदायकत्थेरअपदानं
‘‘सुजातो साललट्ठीव, सोभञ्जनमिवुग्गतो।
इन्दलट्ठिरिवाकासे, विरोचति सदा जिनो॥
‘‘तस्स देवातिदेवस्स, वेस्सभुस्स महेसिनो।
अदासि भोजनमहं, विप्पसन्नेन चेतसा॥
‘‘तं मे बुद्धो अनुमोदि, सयम्भू अपराजितो।
भवे निब्बत्तमानम्हि, फलं निब्बत्ततू तव॥
‘‘एकत्तिंसे इतो कप्पे, यं दानमददिं तदा।
दुग्गतिं नाभिजानामि, भोजनस्स इदं फलं॥
‘‘पञ्चवीसे इतो कप्पे, एको आसिं अमित्तको।
सत्तरतनसम्पन्नो, चक्कवत्ती महब्बलो॥
‘‘पटिसम्भिदा चतस्सो…पे॰… कतं बुद्धस्स सासनं’’॥
इत्थं सुदं आयस्मा भोजनदायको थेरो इमा गाथायो अभासित्थाति।
भोजनदायकत्थेरस्सापदानं दुतियं।
३. गतसञ्ञकत्थेरअपदानं
‘‘आकासेव पदं नत्थि, अम्बरे अनिलञ्जसे।
सिद्धत्थं जिनमद्दक्खिं, गच्छन्तं तिदिवङ्गणे [तिदिवङ्गणं (स्या॰ क॰)]॥
‘‘अनिलेनेरितं दिस्वा, सम्मासम्बुद्धचीवरं।
वित्ति ममाहु तावदे [वित्ति मे पाहुणा ताव (स्या॰), वित्ति मे तावदे जाता (सी॰)], दिस्वान गमनं मुनिं [मुने (सी॰)]॥
‘‘चतुन्नवुतितो कप्पे, यं सञ्ञमलभिं तदा।
दुग्गतिं नाभिजानामि, बुद्धसञ्ञायिदं फलं॥
‘‘पटिसम्भिदा चतस्सो…पे॰… कतं बुद्धस्स सासनं’’॥
इत्थं सुदं आयस्मा गतसञ्ञको थेरो इमा गाथायो अभासित्थाति।
गतसञ्ञकत्थेरस्सापदानं ततियं।
४. सत्तपदुमियत्थेरअपदानं
‘‘नदीकूले वसामहं, नेसादो नाम ब्राह्मणो।
सतपत्तेहि पुप्फेहि, सम्मज्जित्वान अस्समं॥
‘‘सुवण्णवण्णं सम्बुद्धं, सिद्धत्थं लोकनायकं।
दिस्वा नभेन [वनेन (स्या॰ क॰)] गच्छन्तं, हासो मे उदपज्जथ॥
‘‘पच्चुग्गन्त्वान सम्बुद्धं, लोकजेट्ठं नरासभं।
अस्समं अतिनामेत्वा, जलजग्गेहि ओकिरिं॥
‘‘चतुन्नवुतितो कप्पे, यं पुप्फमभिरोपयिं।
दुग्गतिं नाभिजानामि, बुद्धपूजायिदं फलं॥
‘‘इतो ते सत्तमे कप्पे, चतुरो पादपावरा।
सत्तरतनसम्पन्ना, चक्कवत्ती महब्बला॥
‘‘पटिसम्भिदा चतस्सो…पे॰… कतं बुद्धस्स सासनं’’॥
इत्थं सुदं आयस्मा सत्तपदुमियो थेरो इमा गाथायो अभासित्थाति।
सत्तपदुमियत्थेरस्सापदानं चतुत्थं।
५. पुप्फासनदायकत्थेरअपदानं
‘‘सुवण्णवण्णं सम्बुद्धं, पीतरंसिंव [सतरंसिंव (सी॰ स्या॰)] भाणुमं।
अविदूरेन गच्छन्तं, सिद्धत्थं अपराजितं॥
‘‘तस्स पच्चुग्गमित्वान, पवेसेत्वान अस्समं।
पुप्फासनं मया दिन्नं, विप्पसन्नेन चेतसा॥
‘‘अञ्जलिं पग्गहेत्वान, वेदजातो तदा अहं।
बुद्धे चित्तं पसादेत्वा, तं कम्मं परिणामयिं॥
‘‘यं मे अत्थि कतं पुञ्ञं, सयम्भुम्हपराजिते।
सब्बेन तेन कुसलेन, विमलो होमि सासने॥
‘‘चतुन्नवुतितो कप्पे, पुप्फासनमदं तदा।
दुग्गतिं नाभिजानामि, पुप्फासनस्सिदं फलं॥
‘‘पटिसम्भिदा चतस्सो…पे॰… कतं बुद्धस्स सासनं’’॥
इत्थं सुदं आयस्मा पुप्फासनदायको थेरो इमा गाथायो अभासित्थाति।
पुप्फासनदायकत्थेरस्सापदानं पञ्चमं।
६. आसनसन्थविकत्थेरअपदानं
‘‘चेतियं उत्तमं नाम, सिखिनो लोकबन्धुनो।
अरञ्ञे इरीणे वने, अन्धाहिण्डामहं तदा॥
‘‘पवना निक्खमन्तेन, दिट्ठं सीहासनं मया।
एकंसं अञ्जलिं कत्वा, सन्थविं [थविस्सं (सी॰)] लोकनायकं॥
‘‘दिवसभागं थवित्वान, बुद्धं लोकग्गनायकं।
हट्ठो हट्ठेन चित्तेन, इमं वाचं उदीरयिं॥
‘‘‘नमो ते पुरिसाजञ्ञ, नमो ते पुरिसुत्तम।
सब्बञ्ञूसि महावीर, लोकजेट्ठ नरासभ’॥
‘‘अभित्थवित्वा सिखिनं, निमित्तकरणेनहं।
आसनं अभिवादेत्वा, पक्कामिं उत्तरामुखो॥
‘‘एकत्तिंसे इतो कप्पे, यं थविं वदतं वरं।
दुग्गतिं नाभिजानामि, थोमनाय इदं फलं॥
‘‘सत्तवीसे इतो कप्पे, अतुला सत्त आसु ते।
सत्तरतनसम्पन्ना, चक्कवत्ती महब्बला॥
‘‘पटिसम्भिदा चतस्सो…पे॰… कतं बुद्धस्स सासनं’’॥
७. सद्दसञ्ञकत्थेरअपदानं
‘‘सुदस्सनो महावीरो, देसेति अमतं पदं।
परिवुतो सावकेहि, वसति घरमुत्तमे॥
‘‘ताय वाचाय मधुराय, सङ्गण्हाति [सङ्गण्हन्ते (सी॰)] महाजनं।
घोसो च विपुलो आसि, आसीसो [आसंसो (सी॰)] देवमानुसे॥
‘‘निग्घोससद्दं सुत्वान, सिद्धत्थस्स महेसिनो।
सद्दे चित्तं पसादेत्वा, अवन्दिं लोकनायकं॥
‘‘चतुन्नवुतितो कप्पे, यं सञ्ञमलभिं तदा।
दुग्गतिं नाभिजानामि, बुद्धसञ्ञायिदं फलं॥
‘‘पटिसम्भिदा चतस्सो…पे॰… कतं बुद्धस्स सासनं’’॥
इत्थं सुदं आयस्मा सद्दसञ्ञको थेरो इमा गाथायो अभासित्थाति।
सद्दसञ्ञकत्थेरस्सापदानं सत्तमं।
८. तिरंसियत्थेरअपदानं
‘‘केसरिं अभिजातंव, अग्गिक्खन्धंव पब्बते।
ओभासेन्तं दिसा सब्बा [निवासेन्तं (क॰), दिसासिन्नं (स्या॰)], सिद्धत्थं पब्बतन्तरे॥
‘‘सूरियस्स च आलोकं, चन्दालोकं तथेव च।
बुद्धालोकञ्च दिस्वान, वित्ति मे उदपज्जथ॥
‘‘तयो आलोके दिस्वान, सम्बुद्धं [बुद्धञ्च (सी॰)] सावकुत्तमं।
एकंसं अजिनं कत्वा, सन्थविं लोकनायकं॥
‘‘तयो हि आलोककरा, लोके लोकतमोनुदा।
चन्दो च सूरियो चापि, बुद्धो च लोकनायको॥
‘‘ओपम्मं उपदस्सेत्वा, कित्तितो मे महामुनि।
बुद्धस्स वण्णं कित्तेत्वा, कप्पं सग्गम्हि मोदहं॥
‘‘चतुन्नवुतितो कप्पे, यं बुद्धमभिकित्तयिं।
दुग्गतिं नाभिजानामि, कित्तनाय इदं फलं॥
‘‘एकसट्ठिम्हितो कप्पे, एको ञाणधरो अहु।
सत्तरतनसम्पन्नो, चक्कवत्ती महब्बलो॥
‘‘पटिसम्भिदा चतस्सो…पे॰… कतं बुद्धस्स सासनं’’॥
९. कन्दलिपुप्फियत्थेरअपदानं
‘‘सिन्धुया नदिया तीरे, अहोसिं कस्सको तदा।
परकम्मायने युत्तो, परभत्तं अपस्सितो॥
‘‘सिन्धुं अनुचरन्तोहं, सिद्धत्थं जिनमद्दसं।
समाधिना निसिन्नंव, सतपत्तंव पुप्फितं॥
‘‘सत्त कन्दलिपुप्फानि, वण्टे छेत्वानहं तदा।
मत्थके अभिरोपेसिं, बुद्धस्सादिच्चबन्धुनो॥
‘‘सुवण्णवण्णं सम्बुद्धं, अनुकूले समाहितं।
तिधापभिन्नमातङ्गं, कुञ्जरंव दुरासदं॥
‘‘तमहं उपगन्त्वान, निपकं भावितिन्द्रियं।
अञ्जलिं पग्गहेत्वान, अवन्दिं सत्थुनो अहं॥
‘‘चतुन्नवुतितो कप्पे, यं पुप्फमभिरोपयिं।
दुग्गतिं नाभिजानामि, बुद्धपूजायिदं फलं॥
‘‘पटिसम्भिदा चतस्सो…पे॰… कतं बुद्धस्स सासनं’’॥
इत्थं सुदं आयस्मा कन्दलिपुप्फियो थेरो इमा गाथायो अभासित्थाति।
कन्दलिपुप्फियत्थेरस्सापदानं नवमं।
१०. कुमुदमालियत्थेरअपदानं
‘‘उसभं पवरं वीरं, महेसिं विजिताविनं।
विपस्सिनं महावीरं, अभिजातंव केसरिं॥
‘‘रथियं पटिपज्जन्तं, आहुतीनं पटिग्गहं।
गहेत्वा कुमुदं मालं, बुद्धसेट्ठं समोकिरिं॥
‘‘एकनवुतितो कप्पे, यं पुप्फमभिपूजयिं।
दुग्गतिं नाभिजानामि, बुद्धपूजायिदं फलं॥
‘‘पटिसम्भिदा चतस्सो…पे॰… कतं बुद्धस्स सासनं’’॥
इत्थं सुदं आयस्मा कुमुदमालियो थेरो इमा गाथायो अभासित्थाति।
कुमुदमालियत्थेरस्सापदानं दसमं।
आरक्खदायकवग्गो बात्तिंसतिमो [बत्तिंसतिमो (सी॰ स्या॰)]।
तस्सुद्दानं –
आरक्खदो भोजनदो, गतसञ्ञी पदुमियो।
पुप्फासनी सन्थविको, सद्दसञ्ञी तिरंसियो।
कन्दलिको कुमुदी च, सत्तपञ्ञास गाथकाति॥