२३. वेस्सभूबुद्धवंसो
तत्थेव मण्डकप्पम्हि, असमो अप्पटिपुग्गलो।
वेस्सभू नाम नामेन, लोके उप्पज्जि नायको [सो जिनो (स्या॰ कं॰ क॰)]॥
आदित्तं वत रागग्गि, तण्हानं विजितं तदा।
नागोव बन्धनं छेत्वा, पत्तो सम्बोधिमुत्तमं॥
धम्मचक्कं पवत्तेन्ते, वेस्सभूलोकनायके।
असीतिकोटिसहस्सानं, पठमाभिसमयो अहु॥
पक्कन्ते चारिकं रट्ठे, लोकजेट्ठे नरासभे।
सत्ततिकोटिसहस्सानं, दुतियाभिसमयो अहु॥
महादिट्ठिं विनोदेन्तो, पाटिहेरं करोति सो।
समागता नरमरू, दससहस्सी सदेवके॥
महाअच्छरियं दिस्वा, अब्भुतं लोमहंसनं।
देवा चेव मनुस्सा च, बुज्झरे सट्ठिकोटियो॥
सन्निपाता तयो आसुं, वेस्सभुस्स महेसिनो।
खीणासवानं विमलानं, सन्तचित्तान तादिनं॥
असीतिभिक्खुसहस्सानं, पठमो आसि समागमो।
सत्ततिभिक्खुसहस्सानं, दुतियो आसि समागमो॥
सट्ठिभिक्खुसहस्सानं , ततियो आसि समागमो।
जरादिभयभीतानं, ओरसानं महेसिनो॥
अहं तेन समयेन, सुदस्सनो नाम खत्तियो।
निमन्तेत्वा महावीरं, दानं दत्वा महारहं।
अन्नपानेन वत्थेन, ससङ्घं जिन पूजयिं॥
तस्स बुद्धस्स असमस्स, चक्कं वत्तितमुत्तमं।
सुत्वान पणितं धम्मं, पब्बज्जमभिरोचयिं॥
महादानं पवत्तेत्वा, रत्तिन्दिवमतन्दितो।
पब्बज्जं गुणसम्पन्नं, पब्बजिं जिनसन्तिके॥
आचारगुणसम्पन्नो, वत्तसीलसमाहितो।
सब्बञ्ञुतं गवेसन्तो, रमामि जिनसासने॥
सद्धापीतिं उपगन्त्वा, बुद्धं वन्दामि सत्थरं।
पीति उप्पज्जति मय्हं, बोधियायेव कारणा॥
अनिवत्तमानसं ञत्वा, सम्बुद्धो एतदब्रवि।
‘‘एकतिंसे इतो कप्पे, अयं बुद्धो भविस्सति॥
‘‘अहु कपिलव्हया रम्मा…पे॰… हेस्साम सम्मुखा इमं’’॥
तस्साहं वचनं सुत्वा, भिय्यो चित्तं पसादयिं।
उत्तरिं वतमधिट्ठासिं, दसपारमिपूरिया॥
अनोमं नाम नगरं, सुप्पतीतो नाम खत्तियो।
माता यसवती नाम, वेस्सभुस्स महेसिनो॥
छ च वस्ससहस्सानि, अगारं अज्झ सो वसि।
रुचि सुरुचि रतिवड्ढनो, तयो पासादमुत्तमा॥
अनूनतिंससहस्सानि, नारियो समलङ्कता।
सुचित्ता नाम सा नारी, सुप्पबुद्धो नाम अत्रजो॥
निमित्ते चतुरो दिस्वा, सिविकायाभिनिक्खमि।
छमासं पधानचारं, अचरी पुरिसुत्तमो॥
ब्रह्मुना याचितो सन्तो, वेस्सभूलोकनायको।
वत्ति चक्कं महावीरो, अरुणारामे नरुत्तमो॥
सोणो च उत्तरो चेव, अहेसुं अग्गसावका।
उपसन्तो नामुपट्ठाको, वेस्सभुस्स महेसिनो॥
रामा [दामा (सी॰)] चेव समाला च, अहेसुं अग्गसाविका।
बोधि तस्स भगवतो, महासालोति वुच्चति॥
सोत्थिको चेव रम्भो च, अहेसुं अग्गुपट्ठका।
गोतमी सिरिमा चेव, अहेसुं अग्गुपट्ठिका॥
सट्ठिरतनमुब्बेधो, हेमयूपसमूपमो।
काया निच्छरति रस्मि, रत्तिंव पब्बते सिखी॥
सट्ठिवस्ससहस्सानि, आयु तस्स महेसिनो।
तावता तिट्ठमानो सो, तारेसि जनतं बहुं॥
धम्मं वित्थारिकं कत्वा, विभजित्वा महाजनं।
धम्मनावं ठपेत्वान, निब्बुतो सो ससावको॥
दस्सनेय्यं सब्बजनं, विहारं इरियापथं।
सब्बं तमन्तरहितं, ननु रित्ता सब्बसङ्खारा॥
वेस्सभू जिनवरो सत्था, खेमारामम्हि निब्बुतो।
धातुवित्थारिकं आसि, तेसु तेसु पदेसतोति॥
वेस्सभुस्स भगवतो वंसो एकवीसतिमो।